آیا مال فرعون حرام نبود؟ و تأثیر بر حضرت موسی نداشت؟

09:47 - 1400/08/29

ایا  مال و منال فرعون حرام نبوده. چون با ظلام و ستم و با گرفتن حق مردم اون ثروت رو بدست اورده بود. پس چطور یک پیامبر با پول و مال حرام بزرگ شده؟

---------------------
کاربران محترم مي‌توانيد در همين بحث و يا مباحث ديگر انجمن نيز شرکت داشته باشيد: https://btid.org/fa/forums
همچنين مي‌توانيد سوالات جديد خود را از طريق اين آدرس ارسال کنيد: https://btid.org/fa/node/add/forum  
تمامي کاربران مي‌توانند با عضويت در سايت نظرات و سوالاتي که ارسال ميکنند را به عنوان يک رزومه فعاليتي براي خود محفوظ نگه‌دارند و به آن استناد کنند و همچنين در مرور زمان نظراتشان جهت نمايش، ديگر منتظر تاييد مسئولين انجمن نيز نباشد؛ براي عضويت در سايت به آدرس مقابل مراجعه فرمائيد: https://btid.org/fa/user/register

http://btid.org/node/190472

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
تصویر شفیعی محمدهاشم

با سلام و عرض ادب!

خواهش می کنم، سوال کردن عیب نیست ندانستن عیب است. 

در مورد مال حرام، باید توجه کرد که وقتی خدا مالک تمام عالم است حلال و حرام نیز به دست خداست. خدا مالی که از غیر شرعی به دست آورده است را حرام کرده است و چون خداست در جایی می خواهد حلال کند و حتی اثر وضعی آن را بردارد. 

چند مثال برای روشن شدن مطلب 

1. سجده کردن بر غیر خدا حرام است و این مسلم است. ولی خود خدا در جایی استثنا کرده است. مانند سجده ملائکه بر حضرت آدم؛ یا سجده حضرت یعقوب بر یوسف. اگر چه در این دو مورد نیز توجیهاتی مطرح شده است. 

2. خدا ربا را حرام کرده است ولی در جایی می گوید که من ربای بین پسر و پدر را حلال کردم و اثر وضعی نیز ندارد. 

3.خوردن هر گونه خاکی حرام است ولی خدا خوردن خاک حائر امام حسین علیه السلام را حلال کرده است بلکه مستحب دانسته است.

در نتیجه آنچه که مهم است این است که ما متعبد به دستورات خدا باشیم، هر چه خدا فرمود روی چشم گذاشته و بپذیریم.

 

تصویر ناشناس
نویسنده ناشناس در

سلام و سپاس از بزرگواری شما

بله؛ "سوال پرسیدن عیب نیست، ندانستن عیب هست". من با اون بیان فقط خواستم تاکید کنم واقعا قصد من جواب گرفتن هست، چون گاهی که جواب سوالی رو نمی گیرم، پیش خودم میگم شاید کارشناسان پیش خودشون فکر کنند من به قصد اذیت کردن سوال میپرسم. (آخه بین دانشجوها، تعنتاً، سوال پرسیدن خیلی متداوله) شما هم که ماشالله همه استادید...

وگرنه با اسم و رسم سوال پرسیدن برای خودم هم راحتتره! (حداقل سریعتر درج میشه)

بهرحال ممنونم.

یاعلی

تصویر ادهمی
نویسنده ادهمی در

در مورد خوردن مال حرام روایات خیلی عجیبی داریم من جمله لعنت ملائکه .عدم قبولی دعا برای کسی که مال حرام می خورد .سوختن در آتش. محروم بودن از نظر رحمت الهی و....
اما لازم است بدانیم این لقمه حرام شرایطی دارد :

آیا شما احتمال می‌دهید که همه فرشتگان آسمان و زمین کسی را که نداند غذایی حرام است و آن را تناول کند، لعنت کنند؟! لقمه حرامی که احتمال آن چندان بعید نیست. مثلا نان می‌خریم و معلوم نیست که خمس یا زکات آن پرداخت شده باشد. آیا مصرف این نان باعث می‌َشود که همه ملائکه آسمان و زمین ما را لعنت کنند؟! و حال در بین ما چه کسی هست که چنین غذای حرامی نخورده باشد؟ این روایات خود دلالت بر ا ین مطلب دارند که مورد آن‌ها در جایی است که انسان بداند غذایی حرام است و تصرف در آن جایز نیست. اما اگر کسی نداند که این غذا حرام است، یا بداند حرام است ولی برای او خوردنش جایز یا واجب باشد، مشمول این روایات نمی‌شود. حتی گاهی خوردن غذای حرام برای انسان واجب می‌شود. برای مثال فردی را فرض کنید که از گرسنگی در حال مرگ است و فقط یک لقمه غذای حرام در دسترس اوست که اگر از آن بخورد زنده می‌ماند. روشن است که در این صورت بر او واجب است که این غذا را بخورد. حال آیا او با این خوردن مشمول لعن ملائکه می‌شود؟؟ این روایات درباره غذای حرامی است که خوردنش بر انسان حرام باشد، اما اگر بر انسان جایز یا واجب بود، نه تنها حرمتی ندارد، که اگر به قصد اطاعت خدا انجام بگیرد، ثواب هم دارد و همه فرشتگان آسمان و زمین برای او استغفار می‌کنند؛ وَیَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِینَ آمَنُوا رَبَّنَا وَسِعْتَ كُلَّ شَیْءٍ رَّحْمَةً وَعِلْمًا فَاغْفِرْ لِلَّذِینَ تَابُوا وَاتَّبَعُوا سَبِیلَكَ.[14]

آیا پیغمبر حق دارد که اجازه دهد، یا حتی امر کند که فردی از مال شبهه‌ناکی تناول کند؟ پاسخ این پرسش روشن است. بسیاری از متدینان درباره اموال مشکوک یا حتی اموالی که مخلوط به حرام است، نزد مراجع یا وکلای آن‌ها می‌روند و با گذراندن مقدماتی مثل پرداخت خمس، اجازه تصرف آن را می‌گیرند. آیا می‌توانیم بگوییم با این‌که اجازه تصرف گرفته است، مصرف آن حرام است؟! این درست است که اصل آن حرام بود، اما با امر خدا، اجازه پیغمبر و ولی امر یا نائب او برای او جایز می‌شود. حال خداوند خود حضرت موسی‌علی‌نبیناو‌آله‌و‌علیه‌السلام  را در دامن فرعون گذاشته است، و اگر از غذای آن نخورد، هلاک می‌شود. چگونه ممکن است بگوییم این استفاده برای او حرام بوده است؟ این‌ آثاری که برای مال حرام ذکر شده است برای جایی است که چیزی حرمت بالفعل داشته و حرمت آن افزون بر فعلیت، منجَّز نیز باشد. وگرنه اگر انسان به حرمت چیزی علم نداشت، یا نسبت به مصرف آن اضطرار داشت، یعنی تکلیف اقوایی بر آن حاکم بود، و یا اجازه ولی امر بر استفاده آن بود، برای او حلال می‌شود و مشمول آن روایات نمی‌شود.

 

تصویر ناشناس
نویسنده ناشناس در

سلام بر شما استاد محترم

پاراگراف آخر جوابتون خیلی خوب بود.(سپاس) با وجودیکه اصل سوال رو من طرح نکرده بودم، ولی برای من هم استفاده زیادی داشت.(از پرسشگر هم سپاس)

ولی برای اون قسمت اول جواب، باز شبهه پیش میاد: اگر بپذیریم که انبیا الهی، از کودکی معصوم بودند؛ پس حضرت موسی (ع) باید میدونست کدام لقمه حرام و کدام حلاله!

تشکر، اجرتون با خدا

تصویر شفیعی محمدهاشم

سلام علیکم و رحمه الله و با تشکر از دقت نظر شما

خدمت دوست گرامی باید عرض شود که: تشریع احکام تدریجی اتفاق افتاده است در این صورت ممکن است که در زمان حضرت موسی علیه السلام، هنوز حرام  و مال حرام مطرح نبوده باشد. 

از طرفی بحث در پارتی بازی نیست، بلکه در ظرفیت هاست. به این معنا که گاهی شخصی از خود یک اطاعتی، یا ترک حرامی را نشان می‌دهد؛ خدا در قبال این ترک معصیت، او را بیشتر تشویق می کند. درست مانند معلمی که اگر ببیند شاگردی خوب درس می خواند، نمره بهتری می دهد ولی نسبت به شاگردی که تنبلی کرده است توجهش کمتر است و این قانون است. 

حضرت موسی یا آسیه و هر کسی دیگر... وقتی که دستورات الهی را انجام دادند خدا نیز آنها را بیشتر حفظ می کند نسبت به کسانی که هیچ توجهی به اوامر الهی ندارند. و این معنای آیه «يَهْدي مَنْ يَشاءُ إِلى‏ صِراطٍ مُسْتَقيم‏؛[1]خدا هر کسی را که بخواهد هدایت می کند.» به این معنا نیست که بدون دلیل و بدون هیچ پیشینه؛ بلکه اگر کسی خودی نشان داد و دستورات را عمل کرد، آن وقت خدا هدایت خودش را شامل او می کند. 
در روایت هم داریم که هر کسی گناهان کوچک را ترک کند خدا او از ارتکاب گناهان بزرگتر نجات می دهد. 

نکته آخر اینکه هر کسی مال حرام یقینی بخورد به حتم بر او اثر گذار خواهد بود فرقی نمی کند که چقدر تهذیب نفس کرده باشد.  

پی نوشت
[1]. سوره بقره آیه142. 

تصویر ناشناس
نویسنده ناشناس در

سلام با تشکر از پاسخگویی مناسب شما

عذرخواهی میکنم که سوال، پشت سوال میپرسم. والله اینها سوالات بچه هاست. والله به ذهن من گاهی جواب نمیاد. گاهی پیدا کردن جواب هم‌ خیلی وقتگیره، برای همین مزاحم شما میشم. امیدوارم حلال کنید.

 ولی اینجا دوباره سوال پیش میاد که موسی بچه بود که وارد خانه فرعون شد، هنوز به سن تمیز و تکلیف نرسیده بود که از خودش اطاعت یا ترک حرامی رو نشان بده که خدا در قبال این ترک معصیت، او را بیشتر تشویق کنه!

اون جواب (البته غلطی) که من گفتم اینجوری بگیم"با تهذیب، اثر لقمه حرام رو خنثی کرده" برای این گفتم که: چون موسی در کودکی اختیاری در خوردن مال حرام و حلال نداشته و با اختیار خودش حرام نخورده. و زمانی هم که رشد یافته، با عمل به اوامر الهی و اطاعت و فعل اختیاری خود از اکل حرام اجتناب و مواظبت کرده و این تهذیب، اثر لقمه حرام فرعون در کودکیش رو خنثی کرده؛ که خب فرمودید جواب نادرستیه. و البته ممنونم که فرمودید جواب غلطی هست، چون جوابی هست که به ذهن من رسیده، و منبعی نداره.(قافیه که تنگ آمد، شاعر به جفنگ آمد)

تصویر شفیعی محمدهاشم

با سلام و عرض ادب خدمت دوست گرامی!

برای پاسخ به این سوال به چند نکته اشاره می شود. 

یکم.  حلال وحرام بودن، حکم تشریعی است و به دست خداوند متعال است. در نتیجه ممکن است احکامی برای اقوامی حلال بوده ولی برای قوم دیگری حرام، مانند ازدواج با دو خواهر که در زمان قبل حلال بوده است.

دوم. هرگز نمی توان به قطع و یقین گفت که تمام اموال فرعون حرام بوده است. شاید اموالی که به دست آورده به خصوص آنهایی که برای خوردن است حلال بوده است. 

سوم. بر فرض حرام بودن، بالاخره یک قسمی از مالش حلال هست، در نتیجه نمی توان گفت که حتما از حرام خورده است، زیرا خدایی که تمام هستی به دست اوست می تواند کاری کند که فقط غذای حلال قسمت او شود. همانطور که آسیه زن فرعون نیز از همان غذا خورده بود و به خدای یگانه ایمان آورده بود. 

چهارم. خدا در قرآن فرموده که هر چه در آسمان و زمین است از آن اوست. پس خدا برای پیامبرش نیز می تواند همه چیز را مباح گرداند؛ زیرا خداوند متعال به پیامبران الهی ولایت داده است و ولایت نوعی تصرف در امور است.  

برای مطالعه بیشتر به لینک زیر مراجعه کنید.
https://btid.org/fa/news/58047

تصویر ناشناس
نویسنده ناشناس در

سلام و عرض ادب

خب اینجوری شبهه پیش نمیاد پس نعوذ بالله خدا پارتی بازی کرده، موسی و آسیه رو خودش مواظبت کرده که مال حرام نخورند و از تاثیر مال حرام حفظشون‌ کرده!

نسبت به یک بنده خدایی هم اون مواظبت خاص رو نداره، اون بنده خدا، مال حرام میخوره و اثر مال حرام گریبانشو میگیره!

مگر اینکه بگیم بنده ای ممکنه مال حرام بخوره ولی اینقدر روی خودش کار کرده باشه و تهذیب نفس داشته باشه که اثر مال حرام رو خنثی کنه! (یا نه، اینجوری نمیشه گفت! مال حرام الا و لابد اثر میکنه و موسی هرگز از مال حرام ارتزاق نکرده)

اینم لطفا جواب بدید، خدا خیرتون بده