رفتار با فرزند در سیره حضرت زهرا(س)

11:03 - 1395/12/12

- ارتباط مناسب والدین با فرزند می تواند شخصیت او را به خوبی شکل دهد و بهترین الگو در مورد نحوه برخورد با فرزندان، سیره معصومین (علیهم السلام) است.

حضرت زهرا و فرزندان

از جمله نیازهای عاطفی کودکان، پرورش در دامن پر مهر و محبت والدین، بالاخص مادر است. عدم توجه والدین به این نیاز فطری باعث ایجاد کمبودها و مشکلات روانی خواهد شد، یکی از روان شناسان بر این مهم تأکید کرده و می نویسد: «چنان چه کودک در اولین سال های زندگی خود از محبت محروم بماند، هسته اصلی و اساسی عصبیّت و بیماری های روانی در وی تکوین می یابد و بعدها در بزرگ سالی، منشأ بسیاری از درگیری های عاطفی و اضطراب عمیق در او می شود.» [1]
مادران با تربیت فرزندان شایسته، بیشترین تأثیر را در فرهنگ سازی جامعه ی سالم بر عهده دارند.
در این زمینه یکی از بهترین الگوها، وجود مبارک حضرت زهرا (سلام الله علیها) هستند که در اینجا بخشی ار رفتارهای ایشان با فرزندانشان را بیان می کنیم تا درسی باشد برای مادرانی که می خواهند بدانند چگونه باید با فرزندان رفتار کنند.

نحوه صدا زدن فرزندان
ایشان فرزندان خود را مهربانانه مورد خطاب قرار می دانند و اینگونه صدایشان می کردند: «یا قرّة عینی و ثمرة فؤادی [2] ای نور چشمم و میوه ی دلم.» یعنی از همان دوران کودکی صدا زدن را با عاطفه همراه کردند. وقتی فرزند چنین پر مهر مورد خطاب قرار بگیرد هیچگاه به خود اجازه نمی دهد گستاخانه پاسخ بدهد.
لذا ایشان رسیدگی و محبت به فرزندانش را بر هر کار دیگری مقدم می داشت و معتقد بود که در نگه داری و پرورش فرزند، مادر نسبت به هر کس دیگری سزاوارتر است.

پرورش روحیه عبادی در کودکان
خداوند فطرت خدا پرستی را در همه انسان ها نهادینه کرده است و انسان ها موظفند این چراغ درون را روشن نگه دارند و با گناه آن را تاریک نکنند. در این بین نقش خانواده برای شکوفا کردن فطرت کودک، نقش غیر قابل انکار است. از جمله کارهایی که موجب شکوفا شدن فطرت در کودک می شود، آگاه کردن او با مسائل عبادی است.
حضرت زهرا (سلام اله علیها) علاوه بر این خود الگوی عبادی فرزندانشان بودند، آنها را به وظایف دینی خود آشنا می کردند. به عنوان مثال همانطور که در روایات آمده است که: «صديقه کبری (سلام الله عليها) در شب‌ های قدر، به صورت بچه‌ ها آب می پاشيد که خوابشان نبرد و بيدار باشند و قرآن به سر بگذارند.» [3]

بازی با فرزندان
بازی با کودکان یکی از راه های اظهار محبت به آن هاست و علاوه بر نشاط و شادی کودک باعث رشد استعدادها و تلطیف احساسات او می شود و در ضمن بازی با کودک، نکات اخلاقی را به او بیاموزند، لذا پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) می فرماید: «کسی که نزد او کودکی است، باید به حالت کودک در آید و با او هم بازی شود.» [4]
حضرت فاطمه (سلام الله علیها) نیز با فرزندانش هم بازی می شد و در هنگام بازی با استفاده کلمات مناسب سعی در ساختن شخصیت کودکانش و ارائه الگویی مناسب در زندگی برای آنها داشت. به عنوان نمونه حضرت زهرا (سلام الله علیها) هنگام بازی با فرزندش به او می فرمود: «پسرم حسن! مانند پدرت باش؛ ریسمان ظلم را از حق بر کن. خدایی را بپرست که صاحب نعمت های متعدد است و هرگز با صاحبان ظلم و تعدی دوستی مکن.» [5]

نتیجه:
رفتارهایی در سیره حضرت زهرا (سلام الله علیها) وجود دارد که عیناً قابل الگو برداری است. مانند احترام به همسر و فرزندان و یا نداشتن تقاضای نامقدور و رفتار مناسب و مهرورزی به خانواده و...، پس الگوها منحصر به زمان و مکان نیستند و در همه اعصار می توان برای الگوگیری به آن ها مراجعه نمود.

__________________
پی نوشت:
[1]. محمدرضا شرفی، مراحل رشد و تحول انسان، ناشر: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات، محل نشر: تهران ص 78.
[2]. مُسكّن الفؤاد عند فقد الأحبّة و الأولاد، نويسنده: شهيد ثانى، زين الدين بن على‏، تاريخ وفات مؤلف: 966 ق‏، موضوع: اخلاق‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 1، ناشر: بصيرتى‏، مكان چاپ: قم‏، سال چاپ: بى تا، ص154.
[3]. بیانات آیت الله جوادی.
[4]. شيخ حر عاملى، محمد بن حسن‏، وسائل الشیعه، تاريخ وفات مؤلف: 1104 ق‏، محقق / مصحح: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، موضوع: جوامع روايى‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 30، ناشر: مؤسسة آل البيت عليهم السلام‏، مكان چاپ: قم‏، سال چاپ: 1409 ق‏، ج 21، ص 486.
[5]. مجلسى، محمد باقر بن محمد تقى، بحار الأنوار، تاريخ وفات مؤلف: 1110 ق‏، محقق / مصحح: جمعى از محققان‏، موضوع: جوامع روايى‏، زبان: عربى‏، تعداد جلد: 111، ناشر: دار إحياء التراث العربي‏، مكان چاپ: بيروت‏، سال چاپ: 1403 ق‏،ج 43، ص286 .
[6]. همان، ج 43، ص 283.
 

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.