شهادت امام حسن-ع ارسال رصد

فهم نادرست آیات تحدّی

10:08 - 1397/01/28

از نشانه های اعجاز قرآن کریم این است که منکران وملحدان را به مبارزه و همانند آوری دعوت کرده است و اینکه تا کنون کسی نتوانسته است مانند قرآن یا مانند سوره ای از قرآن را بیاورد دلیل بر اعجاز قرآن کریم است واین آیات در هر زمان و شامل همه افراد می شود امّا نکته مهم این است که بین منکران قرآن با افرادی که اهل تحقیق اند باید فرق قائل شد. قرآن کریم نه تنها اهل تحقیق را منکر نمی داند بلکه در آیات فراوانی مردم را به تحقیق و تبعیّت آگاهانه دعوت می کند.

قرآن

از جمله شبهاتی که در بحث تحدّی قرآن کریم مطرح می کنند این است که: برای اینکه بدانیم قرآن، کلام خداست یا نه؟ باید ابتدا اثبات کنیم که این کلام خداست بعد آن را بپذیریم و برای اثبات اینکه قرآن، کلام خداست چاره ای جز آوردن همانند قرآن نیست که دراین صورت یا آن همانند مانند کلام خداست که قطعا قرآن نمی تواند کلام خدا باشد و یا این همانند غیر کلام خداست که اثبات حقّانیّت قرآن است، و از آنجا که خداوند در سوره انعام آیه93 می فرماید: «وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى‏ عَلَى اللَّهِ كَذِباً أَوْ قالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَ لَمْ يُوحَ إِلَيْهِ شَيْ‏ءٌ وَ مَنْ قالَ سَأُنْزِلُ مِثْلَ ما أَنْزَلَ اللَّه‏؛[انعام/93]چه كسى ستمكارتر از كسى است كه به خدا دروغ مى ‏بندد، يا مى ‏گويد: به من وحى شده؛ در حالى كه چيزى به او وحى نشده است، و نيز كسى كه بگويد: من به زودى مانند آنچه خدا نازل كرده نازل مى‏ كنم؟!، لذا قرآن از سویی دعوت به تحدّی می کند و ازسوی دیگر کسانی که می خواهند همانند قرآن بیاورند را محکوم می کند. واین یعنی ناهماهنگی بین آیات!!!»

در پاسخ به این شبهه این چنین بیان می کنیم:
اوّلا). اینکه کسی بخواهد به قرآن ایمان بیاورد مستلزم آن نیست که همانند آن بیاورد و بعد اگر قرآن برتر بود پس حقّ است و باید ایمان بیاورد، مثل اینکه برای اینکه بدانیم نسخه طبیبی آیا عالمانه است یانه ویا اینکه آیا این پزشک در علم خود حاذق است یا نه ماهم باید نسخه ماهرانه ای همانند او بنویسیم و اگر نسخه او برتر از نسخه ما بود پس او طبیب ماهری است، یا اینکه همانند او پزشک شویم و...تا علم پیدا کنیم که این طبیب حاذق است.هیچ انسان عاقلی چنین چیزی را قبول نمی کند بلکه با مراجعه به اهل فنّ و تشخیص از حاذق بودن طبیب آگاه می شود. لذا برای اثبات حقّانیت چیزی، باید تحقیق کرد از اهل علم ومتخصصین در آن علم، و اسلام عزیز نیز تحقیق را حقّ هر حقیقت طلبی دانسته و به همه این حقّ را داده که بر اساس علم ویقین اسلام بیاورند و آیات قرآن شاهد این معنا هستند.    

ثانیا). آیات تحدّی ناظر بر این نیست که اگر کسی بخواهد ایمان بیاورد باید ابتدا همانندی بیاورد و بعد اگر همانند ضعیف تر از قرآن بود پس معلوم می شود قرآن کلام خداست و باید ایمان آورد، بلکه آیات تحدّی درباره کسانی است که منکر الهی بودن قرآن اند وآن را ساخته خود پیغمبر یا تعلیم دیگران به او می دانند، و نیز این آیات درباره کسانی است که پیامبر را فرستاده خدا نمی دانستند لذا این آیات برای ردّ نظریات چنین کسانی نازل شده است، مثلا در سوره هود آیه13می فرماید: «أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ قُلْ فَأْتُوا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِثْلِهِ مُفْتَرَياتٍ وَ ادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقينَ/بلكه [در برابر همه قرآن مى‏ ايستند و] مى‏ گويند: او اين قرآن را از نزد خود ساخته [و به خدا نسبت مى‏ دهد] بگو: اگر راستگوييد، شما هم ده سوره مانند آن بياوريد و هر كس را غير خدا مى ‏توانيد به يارى خود دعوت كنيد. و همین طور آیات دیگر تحدّی که در مقام تحدّی با مشرکان  و منکران است.

ثالثا). آیه 93 سوره انعام برخلاف آن است که شما از آن فهمیدی و برداشت کرده ای، زیرا این آیه کریمه می فرماید: «وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى‏ عَلَى اللَّهِ كَذِباً أَوْ قالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَ لَمْ يُوحَ إِلَيْهِ شَيْ‏ءٌ وَ مَنْ قالَ سَأُنْزِلُ مِثْلَ ما أَنْزَلَ اللَّه‏؛ چه كسى ستمكارتر از كسى است كه به خدا دروغ مى ‏بندد، يا مى ‏گويد: به من وحى شده؛ در حالى كه چيزى به او وحى نشده است، و نيز كسى كه بگويد: من به زودى مانند آنچه خدا نازل كرده نازل مى‏ كنم؟. این آیه در حقیقت به سه دسته از افراد مدّعی نبوّت اشاره داد.
1). در مورد دسته نخست می فرماید: چه کسی ستمکارتر از کسانی که بر خدا دروغ می بندند، آیه ای را تحریف و سخنی از سخنان خد را تغییر می دهند؟(وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى‏ عَلَى اللَّهِ كَذِباً).
2).  نسبت به دسته دوّم می گوید: اینها ستمکارترند یا آنها که ادّعامیکنند به من وحی نازل می شود در حالی که نه پیامبرند و نه وحی برآنها نازل شده است؟(أَوْ قالَ أُوحِيَ إِلَيَّ وَ لَمْ يُوحَ إِلَيْهِ شَيْ‏ءٌ) .
3) و به دسته سوّم اینگونه اشاره کرده: آنها که به عنوان انکار نبوّت پیامبر اسلام(صلی الله علیه وآله وسلم)یا به عنوان استهزاء می گویند: ما هم به زودی همانند این آیات را نازل می کنیم در حالی که دروغ می گویند و کمترین قدرتی بر این کار ندارند(وَ مَنْ قالَ سَأُنْزِلُ مِثْلَ ما أَنْزَلَ اللَّه).آری همه اینها ستمگرندو کسی ستمکارتر از اینها نیست[1] . همان طور که ملاحظه می شود، مخاطب این آیه اهل تحقیق نیستند بلکه مخاطب این آیه کسانی هستند که ادّعای پیغمبری می کنند از روی دروغ و افتراء و خود را به دروغ پیامبر معرّفی می کنند. علاوه بر اینکه در آیات تحدّی شخصی که ادّعای آوردن همانند را دارد نباید آن را من عندالله بداند، و حال آنکه در آیه مذکور(93انعام) شخص به دروغ آنچه را که می گوید از ناحیه خدا می داند.

خلاصه اینکه: برای اثبات حقّانیت قرآن و الهی بودن آن نیاز به آوردن سوره و همانند آن نیست، زیرا آیات تحدّی درباره کسانی است که نزول قرآن از ناحیه خدا بر پیامبر اسلام را منکر بودند و ایمان نمی آوردند و شکّی نیست که منکر با اهل تحقیق فرق دارد.      

پی نوشت:

[1]. تفسیر نمونه، آیت الله مکارم شیرازی، دار الكتب الإسلامية، تهران‏، 1374 ش‏، ج5، ص349و350

کلمات کلیدی: 

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.