شهادت امام حسن-ع ارسال رصد

احترام به پدر و مادر پرخاشگر

22:06 - 1400/06/18

- مهارت رفتار جراتمندانه،  به ما می آموزد که چگونه حق دیگران را رعایت کنیم و بتوانیم بدون اینکه به حقوق دیگران تجاوز نماییم، از حق خودمان دفاع کنیم.

پرخاشگری

احترام گذاشتن به پدر و مادر، تا زمانی که آنها مهربان باشند، بسیار راحت و قابل انجام است؛ اما زمانی که به هر دلیل، رفتار آنها همراه با تندی و خشونت باشد، کار سخت خواهد شد، در این صورت فرزندان باید با مهارتهایی آشنا باشند، تا بتوانند با برخوردی مناسب، احترام آنان را حفظ نمایند؛ مورد مشاوره ای زیر به این مساله پرداخته است.

خداوند در قرآن کریم، انسان‌ها را توصیه به رعایت حال پدر و مادر كرده و می ‌فرماید: «وَ قَضى‏ رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُوا إِلاَّ إِیَّاهُ وَ بِالْوالِدَیْنِ إِحْساناً إِمَّا یَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُما أَوْ كِلاهُما فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ وَ لا تَنْهَرْهُما وَ قُلْ لَهُما قَوْلاً كَریماً؛ [1] و پروردگارت فرمان داده جز او را نپرستید! و به پدر و مادر نیكى كنید! هر گاه یكى از آن دو، یا هر دوى آن‌ها، نزد تو به سن پیرى رسند، كمترین اهانتى به آن‌ها روا مدار! و بر آن‌ها فریاد مزن! و گفتار لطیف و سنجیده و بزرگوارانه به آن‌ها بگو»؛ این احترام گذاشتن ها تا زمانی که پدر و مادر مهربان باشند، بسیار راحت و قابل انجام است؛ اما زمانی که به هر دلیل، رفتار آنها همراه با تندی و خشونت باشد، کار سخت خواهد شد، در این صورت فرزندان باید با مهارتهایی آشنا باشند، تا بتوانند با برخوردی مناسب، به این سفارش خداوند عمل نمایند؛ مورد مشاوره ای زیر به این مساله پرداخته است.

سوال:
اینقدر سفارش می شود که به پدر و مادرتان احترام بگذارید، آیا ما باید هرکاری کردند از آنها تو سری بخوریم و جواب ندهیم؟آیا درست است؟ این طور که نمی شود؛ پدر و مادر من خیلی بد هستند، همیشه سرم داد می زنند و تنبیه های سفت و سختی برایم در نظر می گیرند. به نظر من این که در مقابل آنها سکوت کنیم، درست نیست، بلکه باید با تندی و خشونت جواب آنها را بدهیم، بعضی از پدر و مادر ها واقعا بد هستند و لیاقت ذره ای احترام را هم ندارند.

پاسخ:
مشکل شما را درک می کنم و متوجه این مساله هستم، وقتی در یک خانواده که باید محل آرامش باشد، یک نفر خصوصا پدر یا مادر زورگویی و بدرفتاری می کنند، چگونه باعث رنجش و آشفتگی روحی و روانی در خانواده خواهد شد و کل زندگی تلخ می شود.

در اینجا هم بنده، قصد نصیحت یا مقصر دانستن شما و یا دفاع از پدر و مادری که با خشونت رفتار می کنند، ندارم، اما نکاتی عرض می کنم که توجه به آنها بد نیست: احترام گذاشتن  با  ظلم پذیری بسیار متفاوت است؛ متاسفانه وقتی گفته می شود به دیگران احترام بگذارید، برخی فکر می کنند یعنی ظلم پذیر شویم و اگه کسی مثلا به ما زور گفت چیزی به او نگوییم؛ یا برخی می گویند: «باشه! پس صورتم را جلو می آورم و یه سیلی هم بخوابان آن بر صورتم»؛ نه هرگز چنین نیست.

معمولا ما یاد گرفته ایم که در مقابل بدی و تندی و پرخاشگری دیگران به دو صورت عمل کنیم، یکی اینکه مثل خودشان شویم و جوابشان را با بدی و تندی و پرخاشگری بدهیم و یا اینکه سکوت کنیم و چیزی نگوییم و از خواسته خودمان بگذریم و ظلم را بپذیریم؛ که هر دوی اینها اشتباه هست؛ اما روش درست برخورد چیست؟ در روانشناسی، بحثی داریم به عنوان «مهارت رفتار جراتمندانه»، این مهارت به ما می آموزد که چگونه هم حق دیگران را رعایت کنیم و هم بتوانیم از حق خودمان دفاع کنیم، بدون اینکه به حقوق دیگران تجاوز نماییم. خب طبیعتا یادگیری این مهارت نیاز به مطالعه و تمرین دارد. در این زمینه مطالب مفیدی در اینترنت هست که می توان استفاده نمود و علاوه بر آن شرکت در کارگاه «مهارت رفتار جراتمندانه» و «مهارت ارتباط موثر» مفید خواهد بود. که در صورت دسترسی حقیقی یا مجازی بسیار موثر خواهد بود.

نکته بعد این است که در تعاملات و ارتباطات، رفتارهای یکدیگر بر طرف مقابل اثر می گذارد و باعث ایجاد واکنش می شود و این حرکت مانند دومینویی که با یک قطعه کوچک شروع می شود و در نهایت قطعه بسیار بزرگ را هم بر زمین می اندازد، ادامه پیدا می کند و یک اختلاف کوچکی که در ابتدا قابل حل و فصل بود را تبدیل به یک اختلاف بسیار بزرگ می کند؛ بنابراین اگر اختلافات جزیی را حل نکردید، با ادامه دار شدن آن، اختلافات بسیار بزرگتر خواهند شد.

نکته مهم دیگر این است که اگر چه ممکن است در شروع اختلافات و درگیری ها، ما مقصر نباشیم و فکر کنیم طرف مقابل مقصرمی باشد، اما این جمله را به خاطر داشته باشید که: «حتما در ادامه اختلافات مقصر خواهیم بود». بنابراین باید بررسی کنیم که چی شد وقتی طرف مقابل خطایی کرد، این اختلاف ادامه دار شد، او چه چیزی گفت و من چه چیزی گفتم، اوچه کار کرد و من چه کار کردم و... سپس سهم خودتان را از این اختلاف پیدا کنید و سعی در حل آن نمایید.

نکته پایانی اینکه، از مصادیق احترام به والدین این است که وقتی دچار ناتوانی و یا بیماری جسمی و روانی می شوند آنان را یاری کرده و دلسوزانه در رفع مشکل آنان تلاش کنیم، لذا در برخی از موارد تندی و پرخاشگری پدر و یا مادر برخاسته از یک مشکل روحی و یا شخصیتی است و لازم است شما با برخوردی مهربانانه و با فراهم نمودن زمینه های مناسب آنان را به مشاور و خانواده درمانگر برده و مشکل را برطرف نمایید.
موفق باشید.

پی نوشت:
[1]. سوره اسراء آیه 23.

کلمات کلیدی: 

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
لطفا پاسخ سوال را بنویسید.
این سایت با نظارت اداره تبلیغ اینترنتی معاونت تبلیغ حوزه های علمیه فعالیت نموده و تمامی حقوق متعلق به این اداره می باشد.