حجاب در اندیشه پیامبر رحمت

14:57 - 1401/07/24

مساله حجاب، یکی از آموزه‌هایی است که علاوه بر ادیان گذشته، اسلام نیز بر آن تاکید کرده و بر اساس نیازهای فطری انسان‌ها، آن را قانونمند نموده است. پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله نیز زنان مومن را به رعایت حجاب اسلامی سفارش کرده است.

سفارشات پیامبر اکرم، به حجاب

ضرورت عفاف و پاکدامنی، برای کسی که اندک تعقل و تفکری در نظام آفرینش زن و نوع ارتباط او با جامعه داشته باشد، امری بدیهی خواهد بود؛ زیرا حجاب نه تنها امنیت روحی و روانی برای زنان جامعه به ارمغان می‌آورد؛ بلکه زنان هنگام ورود به جامعه، از چشم‌های هوس‌باز نامحرمان نیز در امان خواهند بود.

به یقین حجاب، خاری در چشم دشمنان و دین‌ستیزان است، به همین منظور مساله حجاب، از سوی آنها مورد هجمه سنگین واقع شده است.

وجوب اطاعت از پیامبر
خداوند در قرآن کریم، علاوه بر عصمت، پیامبرش را این‌گونه معرفی می‌کند، «ما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوى‏»؛[1] «پیامبر از روی هوا و هوس حرف نمی‌زند»؛ بلکه سخنان وی، همان وحی از طرف خداست. سپس در جاهای مختلف، مردم را به اطاعت از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله امر می‌کند.[2]

روایات پیامبر درباره حجاب
در بین سخنان پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله، روایاتی در مورد حجاب، وجود دارد که نشان از اهمیت آن، نزد ایشان است، که به برخی از آن‌ها اشاره می‌شود.

پوشاندن شلوار
امام امیرالمومنین علیه‌السلام، فرمودند: «من همراه پيامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله، در يک روز بارانى در بقيع نشسته بوديم. زنى سوار بر الاغ، از آنجا می‌گذشت، دست الاغش در گودالى فرو رفت و زن به زمين افتاد، پيامبر صلى‌الله‏‌عليه‌وآله رويش را برگرداند، حاضران گفتند: اى رسول خدا! آن زن شلوار پوشیده است، پيامبر سه بار فرمود: اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُتَسَرْوِلَات‏؛ خدايا! زنانی که لباس گشاد و بلند به عنوان شلوار می‌پوشند را بيامرز! سپس فرمود: اى مردم! شلوار بپوشيد که آن، بهترین جامه‏‌هاى شماست و زنان خود را در موقعى که بيرون مى‏‌آيند با آن، حفظ کنيد».[3]

معنای سروال
هر چند کلمه «سروال»، به معنای شلوار آمده است؛ ولی بی‌تردید، شلوار تنگ و چسبان امروزی، مراد نیست؛ بلکه لغت‌شناسان، به لباس گشاد و بلندی که اعضای بدن را می‌پوشاند، سروال می‌گویند. «هِيَ الْوَاسِعَةِ الطَّوِيلَةِ»؛[4] «سروال، لباسی وسیع و بلند است».

چشم‌پوشی از نامحرم  
امیرالمومنین علیه‌السلام فرمود که پیامبر به ما فرمودند: «چه چیزی برای یک زن بهتر است؟ کسی از ما جواب پیامبر را نداد، من آن را با حضرت فاطمه سلام‌الله‌علیها در میان گذاشتم، حضرت فرمودند: أَنْ لَا تَرَى رَجُلًا وَ لَا يَرَاهَا، فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ ص فَقَالَ صَدَقَتْ إِنَّهَا بَضْعَةٌ مِنِّي؛[5] اين‌که آن زن، مردی را نبيند و مردی هم او را نبيند. سپس آن جمله حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها را به پیامبر گفتم، پيامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله، فرمودند: فاطمه راست می‌گوید، او پاره تن من است».

بی‌شک این روایت به معنای حبس زنان در خانه نیست؛ بلکه به معنای عفت، حیا و پوشش زنان در بیرون از خانه است. بنابراین حضرت در این روایت، دو وظیفه مهم بر دوش زنان جامعه اسلامی قرار داده است.
یک. خود زنان باید عفیف بوده و چشم از نامحرمان بپوشند، همان‌گونه که قرآن نیز به آن تصریح شده است.[6]
دو. حجاب و پوشش او، به گونه‌ای باشد که هیچ مردی زیبایی‌های او را نبیند.

حضرت در جای دیگر آنها را بهترین زنان می‌داند. «إِنَّ خَيْرَ نِسَائِكُمُ... الْمُتَبَرِّجَةُ مَعَ زَوْجِهَا الْحَصَانُ‏ عَلَى غَيْرِهِ»؛[7] «بهترين زنان شما،... زنی است که برای شوهرش آرايش و خودنمايي کند، اما خود را از نامحرمان بپوشاند».

زنان اهل جهنم 
پیامبر با آن همه رحمت و مهربانی، زنان بدحجاب و نافرمان را زنان جهنمی معرفی می‌کند. «نساءٌ كاسِياتٌ عارِياتٌ مائِلاتٌ مُمِيلاتٌ، رُؤُوسُهنَّ كأَسْنِمةِ البُخْتِ‏ المائِلَةِ، لا يَدْخُلَن الجنَّة و لا يَجِدْن رِيحَها»؛[8] «زنانى كه در عین پوشش، برهنه‌اند[با لباس بدن نما یا محرِّک]، كج‌راهه مى‌روند و ديگران را نيز به كج‌روى تشويق مى‌كنند، سرهايشان هم‌چون كوهان شتر خراسانى فروهشته است. اينان به بهشت نمى‌روند و بوى بهشت را استشمام نمى‌كنند».

بی‌تردید، این‌ شدت برخورد، برای این است که این‌گونه زنان، عامل فتنه و آشوب در جامعه شده و نتیجه آن، گمراهی جوانان، ناامنی روانی و انحطاط جامعه هستند. بر همین اساس امیرالمومنین علیه‌السلام فرمودند: «صِيَانَةُ المَرْأَةِ أَنْعَمُ لِحَالِهَا وَ أَدْوَمُ لِجَمَالِهَا»؛[9] «پوشیده و محفوظ بودن زن، مایه آسایش بیشتر و دوام زیبایى اوست».

بنابراین بر زنان و مردان باغیرت است که به حجاب و چادر اسلامی، عشق بورزند و پای همه نیشخندها و سرکوفت‌هایی که از نامحرمان می‌شنوند، بایستند که خود نوعی دفاع از پوشش و کیان اسلامی است.

پی نوشت:
[1]. سوره نجم، آیه3.
[2]. سوره نساء، آیه59.
[3]. نوری، مستدرک الوسائل، موسسه آل البیت، 1408 ق، چاپ اول، ج3، ص245.
[4]. ابن منظور، لسان العرب، مصحح، میردامادی، دارالفکر، 1414 ق، چاپ سوم، ج‏11، ص334.
[5]. متقی هندی، کنزالعمال، محقق، بکری حیانی، موسسه الرساله، 1401ق، چاپ پنجم، ج16، ص383.
[6]. سوره نور، آیه30.
[7]. آمدی، عبدالواحد، غررالحکم، مصحح، رجایی، دارالکتاب الاسلامی، 1410ق، چاپ دوم، ص418.
[8]. نوری، مستدرک الوسائل، موسسه آل البیت، 1408 ق، چاپ اول، ج14، ص183.
[9]. کلینی، محمدبن یعقوب، کافی، مصحح، غفاری، دارالکتب الاسلامی، 1407ق، چاپ چهارم، ج5، ص324.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
3 + 11 =
*****