ضرورت و شیوه گفت‌وگو میان زن و مرد در نگاه اسلام

11:11 - 1403/02/27

توصیه خاتم‌الانبیاء صلی‌الله‌علیه‌وآله به مردان که آغازگر «سلام» به زنان نباشید، با توجه به احادیث دیگر، ‌به معنای بی‌احترامی و نادیده گرفتن جایگاه زن در اسلام نیست؛ بلکه توصیه به اجتناب از گفت‌وگوهای غیر ضروری و مقابله با وسوسه‌های شیطان است.

بی‌تردید انتخاب هدفمند و گزینشی احادیث توسط آتئیست‌ها برای نشان دادن چهره‌ای نادرست و خشن از اسلام صورت می‌پذیرد و نمی‌تواند مؤمنان و خداباوران را از مسیر حقیقت و ایمان منحرف سازد.

اسلام ستیز و ملحد ادعا می‌کند که دیدگاه اسلام پیرامون جایگاه زن، غیر انسانی و خلاف اخلاق است؛ زیرا خاتم‌الانبیاء صلی‌الله‌علیه‌و‌آله فرمودند:‌ «در مواجهه با زنان، نخستین کسی نباشید که به آنان سلام می‌کند».[1]

در پاسخ به این ادعا چند نکته مطرح می‌شود:

الف- این حدیث دارای سند ضعیف و غیر قابل اعتماد می‌باشد،[2]‌ پس نمی‌توان این سخن را به پیامبر معظم اسلام صلی‌الله‌علیه‌وآله نسبت داد و آن را دیدگاه اسلام دانست.

ب- با چشم‌پوشی از ضعف سند، نباید برای به دست آوردن دیدگاه اسلام به همین حدیث اکتفا کرد؛ بلکه باید مجموعه احادیث و سیره معصومان علیهم‌السلام را در این زمینه مورد بررسی قرار داد. با مراجعه به احادیث معتبر مشخص می‌شود که ادعای اسلام‌ستیز کاملا نادرست است.

هرچند پیامبر اعظم صلی‌الله‌علیه‌وآله در این حدیث فرمودند آغازگر سلام به زنان نباشید، اما در حدیث دیگر گزارش شده که آن حضرت در ملاقات با هر کسی،‌ اولین نفر بودند که گفت‌وگو را با سلام آغاز می‌کردند و اجازه نمی‌دادند دیگران زودتر سلام کنند.[3] همچنین گزارش شده که ایشان به زنان سلام می‌کرد و پاسخ آنها را بیان می‌فرمود.[4]

بنابراین با توجه به آنکه معصوم علیه‌السلام در سخن و گفتار هیچ‌گاه خطا و اشتباه نمی‌کند، لازم است معنا و مفهوم حدیث مورد نظر را با توجه به دیگر احادیث در نظر گرفت. اگر آن حضرت فرمود به زنان سلام نکنید، به هدف آن بوده که مؤمنان از زمینه‌های گناه و فساد دوری و اجتناب کنند.

به تعبیر دیگر، پاسخ سلام در اسلام یکی از واجبات است، اما سلام کردن به دیگران از مستحبات به‌ شمار می‌رود. از آنجا که زنان و مردان نامحرم و غریبه جز در موارد ضروری نباید با یکدیگر گفت‌وگو کنند،‌ قانون اسلام برای جلوگیری از ایجاد زمینه‌ گفت‌وگوهای بی‌مورد و غیر ضروری به مردان توصیه می‌کند که آغازگر گفت‌وگو با زنان نباشید و ضرورتی ندارد که به آنان سلام کنید تا گفت‌وگو آغاز شود و چه بسا زمینه‌های انحراف و وسوسه‌های شیطان فراهم گردد.

پی‌نوشت:
[1]. کلینی، محمد، الکافی، ج5، ص535، اسلامیة.
[2]. مجلسی، محمدباقر، مرآة العقول، ج‏20، ص373، اسلامیة.
[3]. مازندرانی، ابن‌شهرآشوب، المناقب، ج1، 147، علامه.
[4]. حر عاملی، حسن،‌ وسائل الشيعة، ج‏20، ص234، آل‌البیت علیهم‌السلام.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
1 + 1 =
*****