تولد حضرت رقیه چه روزی است

12:55 - 1402/12/14

درباره اینکه ولادت حضرت رقیه چند شعبان است اختلاف نظر وجود دارد. در برخی روایات تاریخ ولادت حضرت رقیه را ۲۳ ماه شعبان و برخی دیگر تاریخ تولد حضرت رقیه را ۱۷ شعبان ذکر کرده اند .

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است ؟

تاریخ تولد حضرت رقیه در سال ۹۸

در منابع تاریخی و حدیثی تا جایی که بررسی شد هیچ تاریخی برای تولد حضرت رقیه (سلام الله علیها) نیافتیم.

این موضوع اختصاص به این دردانه اباعبدالله الحسین (علیه السلام) هم ندارد.

چون آن دوران ثبت تاریخ تولد مانند امروز نبود، غالب افراد تاریخ تولدشان مشخص نیست

و آن شخصیت هایی هم که ذکر شده است از جمله معصومین (علیهم السلام) دارای اختلافات فراوان است.

منتهی اختصاص یک روز به این بزرگوار جهت بزرگداشت شخصیت معنوی ایشان، کاری پسندیده است

که شایسته است بصورت هماهنگ و مشخص یک روز مشخص شود.

چند سالی است که روز ۲۳ ماه مبارک شعبان بعنوان روز ولادت حضرت رقیه و در واقع برای بزرگداشت مقام دختر سه ساله امام حسین (علیه السلام) مطرح شده است.

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

ولادت حضرت رقیه در سال ۹۸

درباره اینکه تاریخ ولادت حضرت رقیه چند شعبان است در منابع مختلف روایات متعددی آمده است

در برخی روایات تاریخ تولد حضرت رقیه ۱۷ شعبان و در برخی دیگر ۲۳ شعبان ذکر شده است.

بر این اساس تاریخ تولد حضرت رقیه در سال ۹۸ برابر است با :

سه شنبه ۳ اردیبهشت ۱۳۹۸

۲۳ april 2019

۱۷ شعبان ۱۴۴۰

(به روایتی)

دوشنبه ۹ اردیبهشت ۱۳۹۸

۲۹ april 2019

۲۳ شعبان ۱۴۴۰

(به روایتی)

حضرت رقیه(س) دختر خردسال سه ساله ی حضرت اباعبدالله الحسین(ع) بود

ایشان در روز عاشورا در کربلا حضور داشت و شاهد آن مصیبت های عظیم بود

و در مقاتل نیز به چگونگی آنچه بر سر این کودک خردسال آمد میپردازند.

وی پس از مصیبت های عاشورا به اسارت برده شد و سرانجام حدود ۲۵ روز بعد وفات یافت.

تاریخ دقیق ولادت حضرت رقیه | ولادت حضرت رقیه چند شعبان است

در منابع تاریخی و حدیثی تا جایی که بررسی شد هیچ تاریخ دقیقی برای تولد حضرت رقیه(سلام الله علیها) وجود ندارد.

زیرا در آن دوران ثبت تاریخ تولد مانند امروز نبود،غالب افرد تاریخ تولدشان مشخص نیست

و آن شخصیتهایی هم که ذکر شده است از جمله معصومین(علیهم السلام) دارای اختلافات فراوان است.

بر اساس اسناد و منابعی که در مقاله زیر ذکر شده است، حضرت رقیه در سال ۵۷ هجری قمری متولد شدند

درباره تاریخ تولد حضرت رقیه در منابع مختلف روایات متعددی آمده است

در برخی روایات تاریخ تولد حضرت رقیه ۱۷ شعبان و در برخی دیگر ۲۳ شعبان ذکر شده است

برای روشن تر شدن جواب باید به این توضیحات توجه بکنیم :

در برخی منابع تعداد فرزندان امام حسین علیه السلام را ده نفر ذکر کرده اند : شش پسر و چهار دختر.

نام سه تن از دختران امام حسین(ع) را آورده و به نام دختر چهارم اشاره تکرده اند

۱- «اربلی» نویسنده کتاب «کشف الغمه» می‏ نویسد:

امام حسین ده فرزند داشت. شش پسر و چهار دختر.

و از دخترها زینب، فاطمه و سکینه را نام می برد و چهارمی را نام نمی‏برد. (جلد دوم، چاپ اول، تبریز، ۱۳۸۱ هجری قمری، ص ۳۸ ).

۲- علامه مجلسی نیز همین حرف را به نقل از کمال‏الدین بن طلحه آورده است. (بحارالانوار، ج ۴۵، ص ۳۳۱).

۳- نویسنده کتاب «ناسخ التواریخ»، آورده است:

محمد بن طلحه شافعی در «مطالب السؤل» می‏گوید:

امام حسین(ع) چهار دختر داشت: فاطمه، سکینه، زینب. و چهارمی را نام نبرده است (چاپ سوم، جلد چهارم سید الشهداء ، ص ۲۳۸).

داستان نبش قبر حضرت رقیه

۴- در کتاب «منتخب التواریخ» آمده است:

یکی از قبوری که در شام واقع است، قبر حضرت رقیه بنت الحسین(ع) است.

پس از آن داستان جالبی را نقل می‏کند.

می‏گوید: شیخ محمدعلی شامی به من گفت:

پدر بزرگ مادری من سید ابراهیم دمشقی سه دختر داشت.

دختر بزرگ، شبی در خواب حضرت رقیه را می‏بیند.

حضرت رقیه با او می‏گوید: به پدرت بگو که به والی شام خبر بدهد که در قبر من آب افتاده، بیاید و تعمیر کند.

دختر خواب را به پدر می‏گوید ولی پدر می‏ترسد و خبر نمی‏کند.

شب دوم دختر وسط و شب سوم دختر سوم، همین خواب را می‏بینند

و شب چهارم خود سید ابراهیم آن حضرت را در خواب می‏بیند و با عتاب به او می‏گوید:

چرا به والی خبر نمی‏دهی؟!

سید نزد والی شام رفت و ماجرا را گفت.

والی دستور داد علمای شیعه و سنی آمدند.

والی گفت: قفل حرم به دست هر کس باز شود او متصدّی نبش قبر است.

قفل به دست سید ابراهیم باز شد. سید قبر را نبش کرد و آن بچه را بیرون آورد و در بغل نگهداشت و قبر را تعمیر کرد.

سید پس از پایان کار از خدا خواست خدایا پسری برایم عطا کن.

دعای او قبول شد و سید مصطفی به دنیا آمد.

والی شام ماجرا را به سلطان عبدالحمید عثمانی نوشت.

سلطان عبدالحمید سید ابراهیم را متولی قبور شریفه کرد.

و همین الآن تولیت قبور شریفه به دست سید عباس است که پسر سید مصطفی است. این ماجرا گویا در سال ۱۲۸۰ قمری روی داده است(ص ۳۸۸، چاپ اول).

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

شهادت حضرت رقیه / قبر حضرت رقیه کجاست

۵- کسی که درباره خرابه شام و درگذشت دختر چهار ساله امام حسین، گزارشی کوتاه ارائه کرده است عماد الدین حسن بن علی طبری صاحب کتاب «کامل بهایی» می باشد
که وی نیز نامی از دختر متوفی نبرده است.

مأخذ عماد الدین طبری کتاب «الحاویه فی مثالب معاویه»است

که نویسنده آن «قاسم بن محمد بن احمد ماموفی» است. ایشان جریان را اینگونه نقل می کنند:

در کتاب «الحاویه فی مثالب معاویه» آمده است که زنان خاندان نبوت در حالت اسیری، حال مردانی را که در کربلا شهید شده بودند،

چرا به والی خبر نمی‏دهی؟!

سید نزد والی شام رفت و ماجرا را گفت.

والی دستور داد علمای شیعه و سنی آمدند.

والی گفت: قفل حرم به دست هر کس باز شود او متصدّی نبش قبر است.

قفل به دست سید ابراهیم باز شد. سید قبر را نبش کرد و آن بچه را بیرون آورد و در بغل نگهداشت و قبر را تعمیر کرد.

سید پس از پایان کار از خدا خواست خدایا پسری برایم عطا کن.

دعای او قبول شد و سید مصطفی به دنیا آمد.

والی شام ماجرا را به سلطان عبدالحمید عثمانی نوشت.

سلطان عبدالحمید سید ابراهیم را متولی قبور شریفه کرد.

و همین الآن تولیت قبور شریفه به دست سید عباس است که پسر سید مصطفی است. این ماجرا گویا در سال ۱۲۸۰ قمری روی داده است(ص ۳۸۸، چاپ اول).

شهادت حضرت رقیه / قبر حضرت رقیه کجاست

۵- کسی که درباره خرابه شام و درگذشت دختر چهار ساله امام حسین، گزارشی کوتاه ارائه کرده است عماد الدین حسن بن علی طبری صاحب کتاب «کامل بهایی» می باشد
که وی نیز نامی از دختر متوفی نبرده است.

مأخذ عماد الدین طبری کتاب «الحاویه فی مثالب معاویه»است

که نویسنده آن «قاسم بن محمد بن احمد ماموفی» است. ایشان جریان را اینگونه نقل می کنند:

در کتاب «الحاویه فی مثالب معاویه» آمده است که زنان خاندان نبوت در حالت اسیری، حال مردانی را که در کربلا شهید شده بودند،

مخفی می‏داشتند و به پسران و دختران آنان می‏گفتند:

پدرتان به سفر رفته و برمی‏گردد.

پس از آنکه به دستور یزید زنان و کودکان اسیر را در جوار خانه یزید جای دادند

در میان آنان دخترکی چهار ساله شبی خواب دید.

از خواب بیدار شد و گفت: بابام کجاست؟

همین الآن او را در خواب دیدم .

زنان و کودکان، همه به گریه افتادند.

سر و صدای گریه یزید را از خواب بیدار کرد. یزید گفت: چه خبر است؟

گفتند: بچه‏ای پدرش را می‏خواهد و برای همین زنان و کودکان گریه می‏کنند

. یزید دستور داد: سر پدرش را ببرید و در کنار او بگذارید.

مأموران یزید سر امام حسین را آوردند و در برابر چشمان آن بچه قرار دادند.

دختر چهار ساله وقتی نگاهش به آن سر افتاد ترسید و فریادی برآورد و پس از آن بیمار شد و وفات کرد. (عماد الدین طبری، کامل بهائی، ج۲، ص ۱۷۹، چاپ اول، قم، مؤسسه طبع و نشر قم، ۱۳۷۶ ش).

بر اساس آنچه که در کامل بهایی آمده امام حسین علیه السلام دختر چهار ساله ای داشته و در شام دفن شده است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

و چون در کربلا رقیه نامی وجود داشته به این جهت احتمال می دهیم که نام او رقیه باشد و گرنه در منابع، نام این دختر بچه ذکر نشده است .

این دختر در سال ۶۱ چهارسال داشت و بر این پایه در سال ۵۷ هجری قمری به دنیا آمده است .

ارباب مقاتل در مورد حضور او در واقعه کربلا نقل کرده‏ اند که امام حسین ‏علیه السلام در بیشتر از یکجا و یک حادثه، نام او را به زبان رانده به خصوص در ساعات آخر عمر شریف آن حضرت، زمانی که می‏ خواست با اهل و عیالش وداع کند با صدای بلند ندا داد:

ای خواهرم، ای ام کلثوم و تو ای زینب و تو ای رقیه و تو ای فاطمه و تو ای رباب بنگرید

اگر کشته شدم گریبان چاک نکنید و چنگ به صورت نزنید و بیتابی نکنید.

«اللهوف فی قتلی الطفوف».

و هم‏ چنین در مقتل ابی‏ مخنف که قدیمی‏ ترین مقتل درباره ابا عبدالله الحسین‏ علیه السلام می باشد

آمده که در روز عاشورا برای وداع با اهل بیت و عیالش ندا کردند:

(ای ام کلثوم، و ای سکینه، و ای رقیه و ای عاتکه و ای زینب، ای اهل بیت من درود من بر شما باد).

**************

تولد حضرت رقیه چه روزی است ؟

************

سن حضرت رقیه / نام مادر حضرت رقیه

درباره سنّ شریف حضرت رقیه (علیهاالسلام) در میان تاریخ نگاران اختلاف نظر وجود دارد.

اگر اصل تولد ایشان را بپذیریم، مشهور این است که ایشان سه یا چهار بهار بیشتر به خود ندیده

و در روزهای آغازین صفر سال ۶۱ ه .ق،فوت کرده است.

بر اساس نوشته ‏های بعضی کتاب‏های تاریخی، نام مادر حضرت رقیه (علیهاالسلام)، امّ اسحاق است

که پیش‏تر همسر امام حسن مجتبی (علیه‏السلام) بوده و پس از شهادت ایشان، به وصیت امام حسن (علیه‏السلام) به عقد امام حسین (علیه‏السلام) درآمده است.

مادر حضرت رقیه(علیهاالسلام) از بانوان بزرگ و با فضیلت اسلام به شمار می‏آید.

بنا به گفته شیخ مفید در کتاب الارشاد، کنیه ایشان بنت طلحه است.

نام مادر حضرت رقیه (علیهاالسلام) در بعضی کتاب‏ها، ام‏جعفر قضاعیّه آمده است، ولی دلیل محکمی در این باره در دست نیست.

هم چنین نویسنده معالی السبطین، مادر حضرت رقیه (علیهاالسلام) را شاه زنان؛ دختر یزدگرد سوم پادشاه ایرانی، معرفی می‏کند

که در حمله مسلمانان به ایران اسیر شده بود.

وی به ازدواج امام حسین (علیه‏السلام) درآمد و مادر گرامی حضرت امام سجاد (علیه‏السلام) نیز به شمار می‏آید.

این مطلب از نظر تاریخ نویسان معاصر پذیرفته نشده؛ زیرا ایشان هنگام تولد امام سجاد (علیه‏السلام) از دنیا رفته

و تاریخ درگذشت او را ۲۳ سال پیش از واقعه کربلا، یعنی در سال ۳۷ ه .ق دانسته‏اند.

از این رو، امکان ندارد او مادر کودکی باشد که در فاصله سه یا چهار سال پیش از حادثه کربلا به دنیا آمده باشد.

این مسأله تنها در یک صورت قابل حل می‏باشد که بگوییم شاه زنان کسی غیر از شهربانو (مادر امام سجاد (علیه‏السلام)) است.

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

نام گذاری حضرت رقیه (علیهاالسلام)

رقیه از «رقی» به معنی بالا رفتن و ترقی گرفته شده است.

گویا این اسم لقب حضرت بوده و نام اصلی ایشان فاطمه بوده است

مخفی می‏داشتند و به پسران و دختران آنان می‏گفتند:

پدرتان به سفر رفته و برمی‏گردد.

پس از آنکه به دستور یزید زنان و کودکان اسیر را در جوار خانه یزید جای دادند

در میان آنان دخترکی چهار ساله شبی خواب دید.

از خواب بیدار شد و گفت: بابام کجاست؟

همین الآن او را در خواب دیدم .

زنان و کودکان، همه به گریه افتادند.

سر و صدای گریه یزید را از خواب بیدار کرد. یزید گفت: چه خبر است؟

گفتند: بچه‏ای پدرش را می‏خواهد و برای همین زنان و کودکان گریه می‏کنند

. یزید دستور داد: سر پدرش را ببرید و در کنار او بگذارید.

مأموران یزید سر امام حسین را آوردند و در برابر چشمان آن بچه قرار دادند.

دختر چهار ساله وقتی نگاهش به آن سر افتاد ترسید و فریادی برآورد و پس از آن بیمار شد و وفات کرد. (عماد الدین طبری، کامل بهائی، ج۲، ص ۱۷۹، چاپ اول، قم، مؤسسه طبع و نشر قم، ۱۳۷۶ ش).

بر اساس آنچه که در کامل بهایی آمده امام حسین علیه السلام دختر چهار ساله ای داشته

و در شام دفن شده است

و چون در کربلا رقیه نامی وجود داشته به این جهت احتمال می دهیم که نام او رقیه باشد و گرنه در منابع، نام این دختر بچه ذکر نشده است .

این دختر در سال ۶۱ چهارسال داشت و بر این پایه در سال ۵۷ هجری قمری به دنیا آمده است .

زیرا نام رقیه در شمار دختران امام حسین(علیه‏السلام) کمتر به چشم می‏خورد

و به اذعان برخی منابع، احتمال این که ایشان همان فاطمه بنت الحسین (علیه‏السلام) باشد، وجود دارد.

در واقع، بعضی از فرزندان امام حسین (علیه‏السلام) دو اسم داشته ‏اند

و امکان تشابه اسمی نیز در فرزندان ایشان وجود دارد.

گذشته از این، در تاریخ نیز دلایلی بر اثبات این مدعا وجود دارد.

چنانچه در کتاب تاریخ آمده است:

«در میان کودکان امام حسین (علیه‏السلام) دختر کوچکی به نام فاطمه بود

و چون امام حسین (علیه‏السلام) مادر بزرگوارشان را بسیار دوست می‏داشتند، هر فرزند دختری که خدا به ایشان می‏داد، نامش را فاطمه می‏گذاشت.

همان گونه که هرچه پسر داشتند، به احترام پدرشان امام علی (علیه‏السلام) وی را علی می‏نامید».

گفتنی است سیره دیگر امامان نیز در نام گذاری فرزندانشان چنین بوده است.

************

تولد حضرت رقیه چه روزی است

تولد حضرت رقیه چه روزی است

************

نام رقیه در تاریخ

این نام ویژه تاریخ اسلام نیست، بلکه پیش از ظهور پیامبر گرامی اسلام (صلی ‏الله ‏علیه ‏وآله) نیز این نام در جزیره العرب رواج داشته است.

به عنوان نمونه، نام یکی از دختران هاشم (نیای دوم پیامبر (صلی‏ الله ‏علیه ‏و آله)) رقیه بود

که عمه حضرت عبداللّه‏، پدر پیامبر اکرم (صلی‏ الله ‏علیه‏ و آله) به شمار می‏آید.

نخستین فردی که در اسلام به این اسم، نام گذاری گردید، دختر پیامبر اکرم (صلی ‏الله ‏علیه ‏و آله) و حضرت خدیجه بود.

پس از این نام گذاری، نام رقیه به عنوان یکی از نام‏های خوب و زینت بخش اسلامی درآمد.

امیرالمؤمنین علی (علیه‏السلام) نیز یکی از دخترانش را به همین اسم نامید

که این دختر بعدها به ازدواج حضرت مسلم بن عقیل (علیه‏السلام) درآمد.

این روند ادامه یافت تا آن جا که برخی دختران امامان دیگر مانند امام حسن مجتبی (علیه‏السلام)، امام حسین (علیه‏السلام)

و دو تن از دختران امام کاظم (علیه‏السلام) نیز رقیه نامیده شدند.

گفتنی است، برای جلوگیری از اشتباه، آن دو را رقیه و رقیه صغری می‏نامیدند.

کلمات کلیدی: 

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز:
  • آدرس صفحات وب و آدرس‌های پست الکترونیکی بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.
7 + 6 =
*****